علی عزیزی
خبر درگذشت استاد عیسی نظری، سردبیر پیشکسوت «نوید آذربایجان» و چهره ماندگار روزنامه نگاری مستقل آذربایجان، ضایعهای بزرگ برای جامعه مدنی، اصحاب قلم، و همه کسانی است که به عدالت خواهی و شفافیت اعتقاد دارند. او رفت اما میراثی از قلمی شیوا، نگاهی تیزبین، و متدولوژی سختگیرانه در باب نقد سالم را برای ما برجای گذاشت.
عیسی نظری تنها یک روزنامه نگار نبود. او تجسم همان روحیه ای بود که روزنامه نگاری را نه شغل بلکه مسئولیت اخلاقی میدانست و معلم درس مسئولیت اجتماعی رسانه بود. آنچه استاد نظری را متمایز میکرد، درک عمیق وی از ماهیت روزنامهنگاری مستقل بود. او معتقد بود که وظیفه اصلی رسانه، تشخیص بخشهای معیوب ساختار قدرت است. این نگاه، روزنامه نگاری را از ابزار تبلیغات به ابزاری برای اصلاح و توسعه تبدیل میکند.
همانطور که خود بارها تکرار میکرد: «کار روزنامهنگاری، نقد به بخشهای معیوب قدرت است، درست مانند پزشکی که به عضو بیمار بدن انسان میپردازد.» این تشبیه ساده اما عمیق، فلسفه وجودی نیمقرن فعالیت رسانهای ایشان بود. و نشان داد که چگونه میتوان با زبانی نرم اما محکم، پیچیدهترین مسائل اجتماعی و فرهنگی منطقه، آذربایجان را تحلیل کرد. و ثابت نمود که در جامعهای که گفتگو وجود دارد، اختلاف نظر، طبیعی است، اما راهحل اختلاف، گفتگوی عقلانی است نه حذف.
با نگاهی به سوابق استاد نظری درسهایی فراتر از تکنیکهای ارتباطی میتوان آموخت. درس اصلی این بود که حرف زدن آسیب نمیزند، پنهان کردن حقایق است که مملکت را نابود میکند. با پنجاه سال فعالیت صادقانه، مرز باریکی میان نقد سازنده و اتهام زنی غیرحرفهای ترسیم کرد و هشدار میداد که نباید اجازه داد نقد مطلب با پاپوش دوختن و متهم کردن، اشتباه گرفته شود. استاد میگفت برخی افراد در نقشهای ادب و هنر یا در میان روزنامه نگاران و نویسندگان و یا رسانههای مجازی، به جای نقد به دنبال ایجاد پرونده و حمله به شخصیت هستند نه دفاع از حقیقت.
استاد نظری آن مرد وارسته و دلسوز آذربایجان ثابت کرد که میتوان هویت گرا بود اما هویتگرایی را با عقلانیت و حقوق شهروندی گره زد.
استاد عیسی نظری، پیشکسوت قضاوت، وکالت، نویسندگی و روزنامهنگاری مستقل، فعال مدنی و چهرهای ماندگار بود. سخن درباره ویژگیهای شخصیت ارزشمند ایشان بسیار است و این نوشته تنها تلاشی ناچیز برای بازتاب «بخشی» از راه و روش اوست. امید است که امروز و همیشه، پاسداشت خود ایشان و تفکر ارزشمندشان، در میان عموم مردم و اصحاب قلم، شناخته شده و جاودانه بماند.
روزنامه اطلاعات، درگذشت این همکار روزنامهنگار را که نخستینبار فعالیت مطبوعاتیاش را در سال ۵۸ در تحریریه روزنامه کیهان شروع کرد و سپس به کار قضاوت و وکالت پرداخت و به انتشار هفتهنامه «نوید آذربایجان» روی آورد، به خانواده ارجمندش، به همکلاسیهای دوره تحصیلش در دانشکده حقوق دانشگاه تهران، به یاران سالهای قضاوت و وکالتش و به همکاران رسانهای تسلیت میگوید.
شما چه نظری دارید؟